4.2.4.2 Eiwitten

In de lever worden zo vele eiwitten gesynthetiseerd dat het wellicht beter is slechts die eiwitten te noemen, die niet in de lever worden gemaakt (zoals immunoglobulinen). Bij aandoeningen gepaard met leverbeschadiging is te verwachten dat een tekort aan deze eiwitten zal optreden, doch daar de lever een grote overcapaciteit heeft, treedt dit tekort pas bij (zeer) uitgebreid levercelverval op.

Voor de diagnostiek interessante voorbeelden in deze situatie zijn: daling van de concentratie in plasma van albumine en de in de lever gemaakte stollingsfactoren, zodat met name bij vermoeden van voortgeschreden leverinsufficiëntie bepaling van deze eiwitten zinvol kan zijn. Voorkeur hierbij bestaat voor de bepaling van PT (die de synthesecapaciteit van stollingsfactor VII weergeeft) omdat de halfwaardetijd van dit eiwit slechts 6 uur is (albumine: 20 dagen), zodat als eiwitsynthese afneemt dit direct wordt weerspiegeld door een abnormale (verlengde) PT.

Opgemerkt zij in dit verband dat de synthese van factor VII, even s factoren II, IX en X, afhankelijk is van vit. K. Daar galzouten de resorptie van vetoplosbare vitamine K mogelijk maken kan galstuwing leiden tot verminderde resorptie van deze vitamine en op den duur tot deficiëntieverschijnselen, zoals verlengde PT en eventueel stollingsstoornissen.

Van de vele enzymen die de levercellen bevatten en bij beschadiging van levercellen in de circulatie lekken, worden hoofdzakelijk ALAT, ASAT, AF en γGT gebruikt voor diagnostische doeleinden. Uit de gemeten activiteit kan alleen bij benadering de mate van beschadiging van het leverweefsel afgeleid worden omdat verschillende factoren deze correlatie kunnen vertroebelen; bv. de intracellulaire concentratie kan variëren, de fysiologische secretie van leverenzymen speelt een rol, de klaring van een enzym uit bloed speelt een rol, de synthese (uitscheiding) van een enzym in de levercellen kan verhoogd zijn door alcoholgebruik of geneesmiddelen e.d.. Van de verhoging van γGT in plasma wordt gebruik gemaakt om alcoholmisbruik te det teren (zie hoofdstuk ‘De diagnostiek van alcoholmisbruik en van alcohol-geïnduceerde ziekten’).

Verder in deze paragraaf:

• Bilirubine

Print deze pagina